Dars 3. Ravon o'qish va o'qiganini tushunish

Maqsad. Juftlikda o'qish orqali ravonlikni, qayta hikoyalash va uch turdagi savollar orqali tushunishni rivojlantiradigan 15 daqiqalik o'qish bo'lagini rejalash.

Nega bu muhim

Ko'pchilik o'qituvchilar ikki xil o'quvchini biladi. Biri sekin va qiynalib, so'zma-so'z o'qiydi. Ikkinchisi sahifani poygada o'qib, nima haqida ekanini ayta olmaydi. Ikkalasida ham tovushlab o'qish bilan tushunish o'rtasidagi bir xil ko'prik yetishmaydi. O'ttiz besh kishilik sinfda har kuni har bir bolani tinglay olmaysiz, lekin juftlikda o'qish va qisqa suhbat mashqlarini tashkil qila olasiz; ular har bir bolaga navbat bilan o'qishdan ko'ra ancha ko'p daqiqa haqiqiy o'qish va fikrlash beradi.

Asosiy g'oyalar

Ravonlik poyga emas, ko'prik

Ravonlik so'zlarni aniq, qulay sur'atda va ifoda bilan o'qishni anglatadi. U so'zlarni tovushlab o'qish va matnni tushunish o'rtasidagi ko'prikdir.
Tovushlab o'qish sekin va og'ir bo'lsa, bola butun e'tiborini so'zlarga sarflaydi va ma'noga kam qoladi. Silliq o'qish e'tiborni tushunishga bo'shatadi.
Faqat tezlikni rag'batlantirmang. So'zlarni poygada o'qib, nima bo'lganini ayta olmaydigan bola hali ravon o'quvchi emas.

Har bir bola har kuni ovoz chiqarib o'qiydi

Navbat bilan o'qishda bitta bola o'qiydi, 35 nafari kutadi. Uni jamoaviy o'qish, aks sado o'qish (siz bir satr o'qiysiz, ular takrorlaydi) va juftlikda o'qish bilan almashtiring, shunda har bir bola ko'p marta ovoz chiqarib o'qiydi.
Takroriy o'qish ishlaydi: bir xil qisqa matnni ketma-ket ikki-uch marta, har safar boshqa vazifa bilan o'qing (avval aniqlik, so'ng silliqlik, so'ng ifoda uchun).
Juftlikda o'qishda bir bola o'qiydi, ikkinchisi barmoq bilan kuzatadi va qisqa kutgandan keyingina yordam beradi; so'ng almashadi. Biroz oson matn tanlang, o'nta so'zdan to'qqiztasi tanish bo'lsin.

O'qishdan oldin, o'qish paytida va undan keyin suhbat

Oldin: sarlavha va rasmga qarang, taxmin qiling va 3-5 ta kalit so'zni ovoz chiqarib o'rgating. Paytida: bir-ikki marta to'xtab 'Nima bo'lar ekan?' deb so'rang. Keyin: bolalar 'avval, so'ng, oxirida' so'zlari bilan tartib bilan qayta hikoyalaydi.
Uch turdagi savoldan foydalaning: Topib ayt (javob matnda), O'yla (ishoralarni birlashtir), Fikrim (sabab bilan fikr). Sinf savollarining ko'pi 'topib ayt' bo'ladi; har kuni qolgan ikkitasini ham qo'shing.
Bolalar avval sherigiga 30 soniya javob bersin, so'ng bir nechtasi ulashsin. Faqat birinchi ko'tarilgan qo'l emas, hamma o'ylaydi.

So'zlar va oldingi bilimlar

Bolalar so'zlar va mavzuni bilganda matnni yaxshiroq tushunadi. Paxta terimi haqidagi hikoya Farg'onalik bolaga hech qachon dalani ko'rmagan bolaga qaraganda osonroq; bo'shliqni rasm, buyum yoki ikki gap bilan to'ldiring.
Sinfga o'quvchilarning o'qish darajasidan yuqori kitobdan, masalan, Nasriddin Afandi latifasi yoki xalq ertagidan ovoz chiqarib o'qing va u haqida suhbatlashing. Tinglash bolalar keyinroq bosmada uchratadigan lug'at va g'oyalarni rivojlantiradi.
Boshqa kuni o'sha matnni yangi savol bilan qayta o'qing. Ko'p bolalar matnni chuqur tushunishi ikkinchi o'qishda sodir bo'ladi.

12 daqiqalik o'qish aylanasi

1O'qituvchi o'qiydiJumla bo'laklarini namoyish qiling

2Aks sado yoki jamoaviyBolalar satrma-satr takrorlaydi

3Juftlik o'qiydiIkki marta, yangi vazifa bilan

4Qayta hikoya va savolTopib ayt, o'yla, fikrim

Bir xil qisqa matnni har safar yangi vazifa bilan takrorlang.

Nega ikkinchi o'qish osonroq va bu nima uchun muhim

Jan Hasbrouck American Educator jurnalida takroriy ovozli o'qishni namuna va fikr-mulohaza bilan, shuningdek taxminan mos darajada o'qiydigan bolalar uchun jamoaviy va juftlikda o'qish bilan birga, ravonlikni rivojlantirishning asosiy yo'li sifatida tasvirlaydi. Sababi oddiy. Ikkinchi o'qishda so'zlar allaqachon tanish, shuning uchun ularni tanish kam kuch talab qiladi va e'tibor jumla bo'laklari va ma'noga bo'sh qoladi.

1-2-sinflarda 40 dan 80 so'zgacha qisqa matnlardan foydalaning va har bir o'qishga boshqa vazifa bering: avval aniqlik, so'ng har bir nuqtada to'xtab silliqlik, so'ng kichikroq bolaga aytib berayotgandek ifoda uchun. Hasbrouck ravonlik ballari o'qitishning yagona maqsadi emasligini ham ogohlantiradi, shuning uchun ravonlikni ma'noga erishish yo'li deb biling.

Tushunish suhbatdan o'sadi

Oddiy modelning til tomoni suhbat orqali o'sadi. O'qishdan oldin uch-beshta so'zni ovoz chiqarib o'rgating va mavzuni bolalar biladigan narsa bilan bog'lang. O'qish paytida bir marta to'xtab 'o'yla' savolini bering. O'qigandan keyin kim, qayerda, avval, so'ng, oxirida so'zlari bilan qayta hikoyalashni so'rang. Qayta hikoya qila olmaydigan bolaga ko'pincha qiyinroq matn emas, avval hikoyani ovoz chiqarib aytib berish kerak.

Har bir bola qaysi turdagi savolga javob berishini payqang. Ba'zilari faqat 'topib ayt' savollariga javob beradi va javob matnda yozilmagan bo'lsa, jim bo'lib qoladi. Ularga 'Menimcha ... chunki matnda ... deyilgan' kabi gap boshlamasini bering va sinfga aytishdan oldin sherigi bilan sinab ko'rishga ruxsat bering. Bir necha haftada 'o'yla' javoblari to'liqroq bo'ladi.

Sinfdan misollar

Samarqandda kitoblarni bo'lishish

Vaziyat. Dilnoza Samarqandda 34 o'quvchili 2-sinfda dars beradi, har ikki bolaga bitta o'qish kitobi to'g'ri keladi. O'quvchilar juftlikda o'qiydi: A bitta xatboshini o'qiydi, B barmoq bilan kuzatib, yordam berishdan oldin uch soniya kutadi, so'ng almashadi. Sakkiz daqiqadan keyin har bir juftlik o'sha matnni ikki marta o'qigan bo'ladi. Dilnoza eng ko'p tashvishlantirayotgan uch juftlik yonida o'tiradi.

Xulosa. Juftlikda o'qish kitob tanqisligini kuchga aylantiradi va har bir bolaga ovoz chiqarib ko'p so'z o'qish imkonini beradi.

O'qishdan oldin sumalak

Vaziyat. Aziz Toshkentda rus tilidagi maktabning 3-sinfida dars beradi. Uning matni Navro'z sumalagi haqida, u sekin pishiriladi va ko'p soat aralashtiriladi. O'qishdan oldin rasm ko'rsatib, uchta so'zni o'rgatadi: unib chiqqan bug'doy, qozon, aralashtirmoq. O'qigandan keyin o'quvchilar to'rtta rasm bilan qayta hikoya qiladi va 'Nega uni shuncha uzoq aralashtirishadi?' savoliga matndagi ishoraga ko'rsatib javob beradi.

Xulosa. O'qishdan oldin bir necha daqiqalik lug'at va fon butun sinf tushuna oladigan narsani oshiradi.

Buxoroda uchta to'xtash

Vaziyat. Malika Buxoroda 4-sinfda dars beradi. Bir necha o'quvchi Nasriddin Afandining qisqa latifasini tez o'qiydi, lekin nega kulgili ekanini ayta olmaydi. U uchta to'xtash qo'shadi, bunda juftliklar bitta savolni muhokama qiladi: 'Afandi endi nima qiladi? Nega?' Uchinchi to'xtashga kelib, avval jim bo'lgan bolalar matndan satr keltirib, hazilni tushuntiradi.

Xulosa. O'qish paytida o'ylash uchun to'xtash tez, ammo bo'sh o'qishni ma'noli o'qishga aylantiradi.

Keng tarqalgan xatolar

Navbat bilan o'qish, bunda bitta bola o'qiydi, o'ttiz to'rttasi kutadi.
Bolalarni vaqt bilan o'lchash va faqat tezlikni maqtash.
Faqat javobi matndan ko'chiriladigan savollar berish.
Shunday qiyin matn tanlash, o'quvchilar butun e'tiborini alohida so'zlarga sarflaydi.

Amaliy topshiriq · ~45 daq.

O'qi, aks sado, juftlik, qayta hikoya

Amaliyot to'plamidan o'z tilingizdagi qisqa parchani (o'zbekcha yoki ruscha, taxminan 40 so'z) va rasm tasmasini oling. Fasilitator birinchi o'qishni ifoda bilan namoyish qiladi.
Satrma-satr aks sado o'qing, so'ng Juftlik nazorat varag'i bilan juftlikda ikki marta o'qing. Ikkinchi o'qishda vazifani o'zgartiring: silliqroq, har bir nuqtada to'xtab.
Rasm tasmasi va avval, so'ng, oxirida so'zlari yordamida juftlikda qayta hikoyalang. Keyin uch savol kartasiga (topib ayt, o'yla, fikrim) sherigingizga ovoz chiqarib javob bering.
Yakka (8 daq.): o'z o'qish kitobingizdan 40 so'zli matn tanlang. Har turdan bitta savol yozing va o'qishdan oldin qaysi so'zlarni o'rgatishni belgilang. Qo'shnigiz bilan ulashing.

Fasilitator ushbu topshiriq bo'ylab dars davomida olib boradi.

Muhokama uchun savollar

Birinchi va ikkinchi juftlikda o'qish o'rtasida nima o'zgardi?
Qaysi turdagi savolni yozish eng qiyin bo'ldi va nega?
35 bola va bitta o'qish kitoblari to'plami bilan kunga 10-15 daqiqalik juftlikda o'qishni qanday sig'dirasiz?

Fikr yuriting

Oxirgi o'qish darsingizda har bir bola ovoz chiqarib necha daqiqa o'qidi?
Savollaringizning qancha qismi 'topib ayt', nimani qo'sha olasiz?
Bu hafta qaysi matnni qaysi ikki xil vazifa bilan ikki marta o'qiysiz?

Ertaga sinab ko'ring

Sakkiz daqiqalik juftlikda o'qishni o'tkazing: bir xil qisqa matn ikki marta, har safar boshqa vazifa bilan.
To'rtta rasm katagi bilan qayta hikoya so'rang, avval, so'ng, oxirida so'zlarini ishlating.
Ertangi o'qishga bitta 'o'yla' savolini qo'shing va juftliklar avval o'ttiz soniya suhbatlashsin.

Qo'shimcha o'qish va havolalar

Developing Fluent ReadersReading Rockets (Jan Hasbrouck, American Educator) · tashqi havolaTakroriy ovozli o'qish, jamoaviy va juftlikda o'qish hamda ravon bo'lmagan o'quvchilar uchun ichda o'qish nega eng yaxshi usul emasligi haqida amaliy maqola.The Simple View of ReadingReading Rockets (Farrell, Hunter, Davidson, Osenga) · tashqi havolaQisqa va aniq: tushunish tovushlab o'qish va tilni talab qiladi, o'qitish esa qaysi biri zaifligiga qarab farq qiladi.Improving Literacy in Key Stage 1Education Endowment Foundation · tashqi havola5-7 yoshli bolalar o'qituvchilari uchun ravon o'qish va matnlar haqida suhbat g'oyalarini o'z ichiga olgan qo'llanma.

Asosiy xulosa

Ravonlik aniqlik, qulay sur'at va ifodadir; uni takroriy juftlikda o'qish bilan, tushunishni esa suhbat va uch turdagi savollar bilan rivojlantiring.

← Oldingi dars Keyingi dars →